اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات فرایندی برای احراز صلاحیت شرکتهای مشاور در تخصصهای مصوب این گروه نزد سازمان برنامه و بودجه کشور است. نتیجه بررسی بر پایه تخصص در سطوح سه، دو یا یک صادر میشود و نیروی انسانی امتیازآور، سابقه کاری شرکت، ساختار مدیریتی و مدارک قابل استعلام در ارزیابی نقش دارند.
فعالیت در پروژههای مشاورهای حوزه ارتباطات، شبکه، مخابرات، زیرساختهای داده، فناوری اطلاعات و سامانههای فضایی زمانی وارد سطح قراردادهای رسمی و پروژههای دولتی میشود که شرکت بتواند صلاحیت تخصصی خود را به شکل قابل استناد اثبات کند.
اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات دقیقاً برای همین هدف تعریف شده است. این گواهینامه صرفاً یک مدرک اداری نیست؛ بلکه نشان میدهد شرکت از نظر نیروی متخصص، تجربه حرفهای، ساختار مدیریتی و توان ارائه خدمات مشاوره در یک یا چند تخصص مشخص ارزیابی شده است.
نکته مهم این است که گروه ارتباطات و فناوری اطلاعات طی اصلاحات مقرراتی توسعه یافته و امروزه تنها به مخابرات سنتی محدود نمیشود. مراکز داده، تحلیل داده، شبکههای دسترسی، زیرساخت ارتباطی، فیبر نوری، خدمات فضایی و ماهوارهای نیز در دامنه تخصصهای این گروه قرار گرفتهاند. بنابراین انتخاب صحیح تخصص پیش از تشکیل پرونده، یکی از مهمترین تصمیمهای فرایند رتبهبندی است.
اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات چیست؟
رتبه یا گرید مشاور، در ادبیات رسمی به گواهینامه صلاحیت مشاور مربوط میشود. این گواهینامه توان حرفهای شرکت را برای ارائه خدمات مشاورهای در تخصص مشخص نشان میدهد.
طبق آییننامه تشخیص صلاحیت مشاوران، پایه مشاور مشخص میکند شرکت در چه سطحی از توان فنی قرار دارد و چه میزان کار یا حقالزحمه مناسب و چه تعداد کار همزمان میتواند در تخصص مربوط بپذیرد. در این نظام، پایه یک بالاترین سطح تخصصی محسوب میشود.
بنابراین زمانی که از عباراتی مانند موارد زیر استفاده میشود، منظور عموماً همین فرایند است:
- اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
- اخذ گرید مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
- دریافت رتبه مشاور
- رتبه بندی مشاوران
- گرید شرکت مشاور ICT
- تشخیص صلاحیت مشاور فناوری اطلاعات
با این حال، بهتر است میان «گرید مشاور ICT» و «رتبه انفورماتیک» تفاوت قائل شد که در ادامه توضیح داده میشود.
تخصصهای گروه ارتباطات و فناوری اطلاعات کداماند؟
یکی از نکات مهمی که در بسیاری از مطالب قدیمی اینترنت دیده نمیشود، اصلاح جداول آییننامه تشخیص صلاحیت مشاوران در سال ۱۴۰۱ است.
بر اساس بخشنامه شماره ۱۴۰۱/۲۴۳۳۴۰ مورخ ۱۴۰۱/۰۵/۲۲، جداول شماره ۲ و ۱۰ آییننامه اصلاح شدند و دامنه تخصصها و رشتههای تحصیلی مرتبط بهروزرسانی شد.
در ساختار اصلاحشده، گروه ارتباطات و فناوری اطلاعات دارای پنج تخصص اصلی است:
| کد تخصص | تخصص | نمونه حوزه خدمات |
|---|---|---|
| ۶-۱ | مکانیزاسیون شبکههای پستی | هوشمندسازی فرایندهای پستی، شبکههای پستی، ژئوکد و استانداردسازی آدرس |
| ۶-۲ | طرحهای جامع ارتباطات و فناوری اطلاعات | شبکههای دسترسی، زیرساخت، مدیریت شبکه، مراکز داده، تحلیل داده |
| ۶-۳ | سوئیچینگ مخابراتی | تلفن، دیتا، موبایل، مسیریابی، سوئیچینگ، بهینهسازی شبکه |
| ۶-۴ | انتقال | مایکروویو، فیبر نوری، کابل، سیستمها و شبکههای انتقال |
| ۶-۵ | فضا و ماهواره | زیرساخت فضایی، خدمات فضایی، ماهوارههای مخابراتی، سنجشی، ناوبری و اکتشافی |
اصلاحات جدید بهطور مشخص موضوعاتی مانند مراکز داده، تحلیل داده، شبکههای دسترسی، فناوریهای نوین مخابراتی و خدمات فضایی را در شرح خدمات این گروه پوشش داده است.
تخصص طرحهای جامع ارتباطات و فناوری اطلاعات
این تخصص برای بسیاری از شرکتهای فعال در حوزه ICT اهمیت ویژهای دارد.
دامنه آن شامل موضوعاتی نظیر:
- شبکههای دسترسی
- تأسیسات زیربنایی ارتباطی
- زیرساخت شبکه
- مدیریت شبکه
- تعیین استراتژی و توپولوژی شبکه
- بررسی فناوریهای جدید
- سرویسهای جدید مخابراتی
- طرحهای جامع ICT
- مراکز داده
- تحلیل داده
است.
به همین دلیل شرکتی که فعالیت اصلی آن طراحی زیرساختهای فناوری اطلاعات، شبکه، دیتاسنتر یا معماری کلان ICT است، باید قبل از انتخاب تخصص، انطباق پروژهها و نیروهای خود را با این حوزه بررسی کند.
تخصص سوئیچینگ مخابراتی
این تخصص بیشتر بر شبکههای مخابراتی، ارتباطات سیار، دیتا، سوئیچینگ و مسیریابی متمرکز است.
طراحی فنی شبکه، بررسی فناوریهای مسیریابی و سوئیچینگ، تحلیل ترافیک، تعیین مراکز شبکه، بهبود شبکه مخابراتی و مجتمعسازی سرویسهای ICT از فعالیتهای مرتبط با آن محسوب میشوند.
تخصص انتقال
شرکتهایی که در حوزه طراحی و مشاوره شبکههای فیبر نوری، سیستمهای انتقال، مایکروویو و کابل فعالیت دارند، باید این تخصص را بهطور ویژه بررسی کنند.
صرف اجرای کابلکشی یا تجهیزات شبکه به معنی احراز این تخصص نیست. موضوع اصلی در رتبه مشاور، توان ارائه خدمات مطالعاتی، طراحی و مهندسی و مشاوره است.
تخصص فضا و ماهواره
اضافه شدن «فضا و ماهواره» یکی از تغییرات مهم ساختار جدید این گروه است.
خدمات فضایی، زیرساخت فضایی، سامانههای سنجشی، مخابراتی، ناوبری و اکتشافی و طراحی و توسعه سامانههای مرتبط در شرح خدمات اصلاحشده دیده میشوند.
تفاوت رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات با رتبه انفورماتیک
این دو گواهینامه نباید با یکدیگر اشتباه گرفته شوند.
رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات بخشی از نظام تشخیص صلاحیت مشاوران است و برای ارائه خدمات مطالعاتی، مهندسی، طراحی، نظارت و مشاوره در تخصصهای گروه ارتباطات و فناوری اطلاعات استفاده میشود.
اما رتبه شرکتهای انفورماتیکی نظام رتبهبندی جداگانهای دارد و شرکتها را برای فعالیتهای انفورماتیکی در حوزههایی مانند نرمافزار، شبکه، سختافزار و خدمات فناوری اطلاعات ارزیابی میکند.
حتی ساختار پایهها نیز یکسان نیست؛ در رتبه مشاور، پایههای سه، دو و یک مطرح هستند، در حالی که نظام رتبهبندی شرکتهای انفورماتیکی ساختار دیگری دارد. نمونه گواهینامههای صادرشده نیز نشان میدهد گواهی شرکتهای انفورماتیکی مستقلاً تحت عنوان «گواهینامه رتبهبندی و احراز صلاحیت شرکتهای انفورماتیکی» صادر میشود.
بنابراین شرکتی ممکن است بر اساس نوع فعالیت خود به یکی از این دو گواهینامه یا حتی هر دو نیاز داشته باشد.
پایههای رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
تشخیص صلاحیت مشاوران در هر تخصص در سه سطح انجام میشود:
پایه ۳ مشاور
پایه سه معمولاً نقطه ورود شرکت به نظام رتبهبندی مشاوران است.
شرکت باید حداقل الزامات مربوط به نیروی انسانی، رشته تحصیلی، سابقه افراد، ساختار سازمانی و سایر معیارهای تخصصی را احراز کند.
پایه ۲ مشاور
برای رسیدن به پایه دو، صرف داشتن نیروهای مناسب کافی نیست.
سوابق حرفهای شرکت و امتیازات لازم برای پایه بالاتر باید قابل اثبات باشد. پرونده شرکت از نظر تجربه کاری و شاخصهای مقرر مجدداً ارزیابی میشود.
پایه ۱ مشاور
پایه یک بالاترین پایه در یک تخصص محسوب میشود.
شرکتی که به این سطح میرسد باید توان فنی و حرفهای بالاتری نسبت به پایههای دو و سه داشته باشد.
پایه نهایی چیست؟
در آییننامه مفهومی به نام پایه نهایی نیز وجود دارد.
اگر یک مشاور صلاحیت تمامی تخصصهای یک گروه را در پایه یک احراز کند، پس از تصویب کارگروه فنی تشخیص صلاحیت میتواند پایه نهایی آن گروه را دریافت کند.
در گروه ارتباطات و فناوری اطلاعات، با توجه به ساختار اصلاحشده، موضوع میتواند شامل مجموعه تخصصهای پنجگانه مصوب این گروه باشد.
مقایسه پایههای رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
| ویژگی | پایه ۳ | پایه ۲ | پایه ۱ |
|---|---|---|---|
| سطح رتبه | ورودی | میانی | بالاترین پایه تخصص |
| وضعیت شرکت | مناسب شرکتهای واجد شرایط اولیه | شرکت دارای امتیاز و سابقه بیشتر | شرکت با توان حرفهای و سوابق قویتر |
| اهمیت نیروی امتیازآور | بسیار زیاد | بسیار زیاد | بسیار زیاد |
| سوابق شرکت | طبق الزامات پایه بررسی میشود | اهمیت بیشتری پیدا میکند | باید شرایط پایه بالاتر احراز شود |
| امکان ارتقا | به پایه ۲ | به پایه ۱ | امکان بررسی پایه نهایی گروه |
| کاربرد | شروع فعالیت رسمی در تخصص | توسعه ظرفیت حرفهای | حضور در سطح بالاتر پروژههای تخصصی |
مهمترین عوامل مؤثر بر دریافت رتبه مشاور
رتبهبندی مشاوران را نباید فقط به «تعداد مهندس» تقلیل داد.
طبق آییننامه، عوامل اصلی تشخیص صلاحیت عبارتاند از:
- نیروی انسانی متخصص
- کارهای انجامشده و تجربه کاری شرکت
- ساختار مدیریتی
- امکانات پشتیبانی
امتیاز نهایی نیز با در نظر گرفتن این عوامل و ضریب ارزشیابی محاسبه میشود.
این موضوع تفاوت مهمی میان رتبه مشاور و برخی انواع رتبهبندی شرکتها ایجاد میکند.
برای مثال «توان مالی شرکت» که در بحث رتبهبندی پیمانکاران اهمیت قابلتوجهی دارد، نباید بدون بررسی مقررات بهعنوان معیار اصلی رتبه مشاور معرفی شود. در تشخیص صلاحیت مشاوران، تمرکز اصلی آییننامه بر نیروی متخصص، تجربه کاری، ساختار مدیریتی و امکانات پشتیبانی است.
شرایط عمومی اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
درج فعالیت مشاوره در موضوع شرکت
برای شرکت حقوقی متقاضی، موضوع فعالیت باید با خدمات مشاورهای مورد درخواست سازگار باشد.
طبق ماده ۹ آییننامه، انجام خدمات مشاوره مرتبط باید در اساسنامه شرکت پیشبینی شده باشد.
اگر موضوع فعالیت شرکت صرفاً فروش تجهیزات، بازرگانی یا اجرای پروژه باشد، ممکن است قبل از تشکیل پرونده نیاز به بررسی و اصلاح موضوع شرکت وجود داشته باشد.
وجود نیروی انسانی واجد شرایط
یکی از ارکان پرونده، افراد امتیازآور هستند.
مدرک تحصیلی، تخصص دانشگاهی، سابقه حرفهای، نوع سابقه و استمرار حضور فرد در شرکت بر امتیاز نیروی انسانی اثر میگذارد.
آییننامه تصریح میکند افراد امتیازآور اصلی باید بهصورت تماموقت در شرکت اشتغال داشته باشند؛ البته برای اعضای هیئت علمی دانشگاهها استثناهایی در مقررات پیشبینی شده است.
عدم استفاده همزمان از امتیاز فرد
یکی از اشتباهات پرریسک در پروندههای رتبه بندی شرکت، معرفی نیرویی است که امتیاز او همزمان در شرکت دیگری استفاده شده است.
طبق مقررات، امتیاز افراد فنی الزامی نباید همزمان در شرکتهای دیگری که خدمات مشابه نظام فنی و اجرایی ارائه میکنند مورد استفاده قرار گرفته باشد.
بنابراین بررسی وضعیت فعلی فرد قبل از هرگونه توافق اهمیت زیادی دارد.
تحصیلات مرتبط
حداقل مدرک دانشگاهی و میزان ارتباط آن با تخصص مورد درخواست بررسی میشود.
در اصلاحیه سال ۱۴۰۱، جدول رشتههای تحصیلی مرتبط با گروه ارتباطات و فناوری اطلاعات به شکل قابلتوجهی توسعه یافته است.
رشتههایی مانند موارد زیر بسته به تخصص انتخابی میتوانند دارای اولویت باشند:
- مهندسی فناوری ارتباطات و اطلاعات ICT
- مهندسی فناوری اطلاعات
- مدیریت فناوری اطلاعات
- علوم و فناوری شبکه
- مهندسی کامپیوتر – نرمافزار
- مهندسی کامپیوتر – سختافزار
- مهندسی مخابرات
- مهندسی برق و الکترونیک
- مهندسی کنترل
- رشتههای مرتبط با GIS و سنجش از دور در برخی تخصصها
- فتونیک و اپتیک در حوزههای مرتبط
نکته مهم این است که صرف «مرتبط بودن عمومی» مدرک کافی نیست. برای هر تخصص، ضریب اولویت رشته تحصیلی متفاوت است.
به همین دلیل دو مهندس با سابقه کاری مشابه ممکن است برای یک تخصص امتیاز یکسانی ایجاد نکنند.
تامین مهندس رتبه دار یا مهندس امتیازآور چگونه باید انجام شود؟
عبارت تامین مهندس رتبه دار در بازار خدمات رتبهبندی زیاد استفاده میشود، اما تعبیر دقیقتر در پرونده مشاور، «فرد یا مهندس امتیازآور واجد شرایط» است.
هدف نباید صرفاً پیدا کردن یک مدرک دانشگاهی برای تکمیل پرونده باشد.
فرد باید از نظر موارد زیر بررسی شود:
- رشته و گرایش تحصیلی
- مقطع تحصیلی
- سابقه کاری قابل پذیرش
- ارتباط سابقه با تخصص مورد درخواست
- وضعیت اشتغال فعلی
- عدم استفاده همزمان از امتیاز وی
- امکان احراز اشتغال واقعی
- انطباق سوابق ثبتشده با مستندات قابل استعلام
چرا ثبات نیروی امتیازآور اهمیت دارد؟
خروج فرد امتیازآور بعد از دریافت رتبه موضوع کماهمیتی نیست.
آییننامه عدم جایگزینی فرد مناسب ظرف سه ماه پس از خروج فرد امتیازآور را از موارد قابل رسیدگی دانسته و برای پروندههایی که کار مرتبط در دست اجرا دارند، حتی مهلت کوتاهتری برای جایگزینی پیشبینی شده است.
همچنین در بخشنامه مربوط به تغییر افراد امتیازآور تأکید شده است که درخواست تغییر فرد باید از طریق سامانه ساجات انجام شود و تغییرات نیروی انسانی میتواند وضعیت گواهینامه شرکت را تحت تأثیر قرار دهد.
بنابراین انتخاب مهندس امتیازآور باید با دید بلندمدت انجام شود.
سوابق کاری شرکت چه نقشی در رتبهبندی دارد؟
تجربه کاری شرکت یکی از چهار عامل اصلی تشخیص صلاحیت است.
هر قراردادی الزاماً امتیاز یکسانی ایجاد نمیکند.
موضوع قرارداد باید با تخصص مورد درخواست ارتباط داشته باشد و مدارک مربوط به انجام خدمات، مبلغ، نوع خدمت و سابقه اجرای آن قابلیت بررسی داشته باشد.
برای مثال در تخصص «طرحهای جامع ارتباطات و فناوری اطلاعات»، قرارداد مرتبط با طراحی معماری مرکز داده یا مطالعات زیرساخت شبکه میتواند از نظر موضوعی بسیار مرتبطتر از قرارداد صرفاً فروش تجهیزات IT باشد.
همین تفاوت نشان میدهد چرا بررسی عنوان و شرح قراردادها قبل از ثبت درخواست اهمیت دارد.
آیا سابقه اعضای شرکت جای سابقه شرکت را میگیرد؟
خیر؛ این دو مفهوم نباید یکی در نظر گرفته شوند.
سابقه افراد در محاسبه امتیاز نیروی انسانی اثر دارد، در حالی که تجربه کاری شرکت به پروژهها و سوابق خود واحد مشاور مربوط است.
در پروندههای رتبهبندی باید هر دو بخش بهصورت جداگانه بررسی شوند.
نقش سوابق بیمه در پرونده
سوابق بیمهای میتوانند در اثبات سابقه و وضعیت اشتغال افراد اهمیت داشته باشند.
اطلاعاتی که در پرونده اعلام میشود باید با مستندات و استعلامهای قابل دریافت سازگار باشد. سازمان برنامه و بودجه نیز طی سالهای اخیر بخشی از فرایند بررسی صلاحیت را با استعلامهای برخط سایر دستگاهها یکپارچه کرده است.
به همین دلیل وجود مغایرت میان:
- سوابق اعلامشده
- اطلاعات هویتی
- تاریخ اشتغال
- نام شرکت
- سوابق بیمه
- اطلاعات ثبت شرکت
میتواند روند بررسی پرونده را دشوار کند.
مدارک لازم برای اخذ گرید مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
فهرست دقیق مدارک ممکن است با نوع درخواست، پایه، تخصص و تغییرات سامانه متفاوت باشد؛ اما پرونده معمولاً از چند گروه اصلی تشکیل میشود.
مدارک اصلی مورد نیاز برای اخذ گرید مشاور
| گروه مدارک | نمونه مدارک |
|---|---|
| مدارک ثبتی | اساسنامه، آگهی تأسیس، آخرین تغییرات، روزنامه رسمی |
| اطلاعات شرکت | شناسه ملی، شماره ثبت، نشانی و اطلاعات مدیران |
| مدارک مهندسان | مدرک تحصیلی، سوابق کاری، سوابق بیمه، مدارک هویتی |
| سوابق اجرایی | قراردادهای مرتبط، تأییدیه کارفرما، مستندات انجام پروژه |
| ساختار مدیریتی | اطلاعات مدیرعامل، اعضای هیئتمدیره و ساختار سازمانی |
| مستندات تخصصی | مدارک مرتبط با تخصص و پایه مورد درخواست |
مدارک ثبتی شرکت
از جمله:
- آگهی تأسیس شرکت
- آخرین روزنامه رسمی
- آخرین تغییرات شرکت
- اساسنامه
- شناسه ملی و شماره ثبت
- اطلاعات صاحبان امضای مجاز
- اطلاعات مدیرعامل و اعضای هیئتمدیره
وجود مغایرت میان آخرین تغییرات ثبتشده و اطلاعات پرونده میتواند باعث رفتوبرگشت درخواست شود.
مدارک افراد امتیازآور
معمولاً شامل اطلاعات و مستندات مربوط به:
- مدرک تحصیلی
- رشته و گرایش
- سوابق کاری
- سوابق بیمهای قابل استناد
- وضعیت اشتغال
- سوابق حضور در شرکتهای دیگر
- مدارک هویتی
- اطلاعات مرتبط با سمت فرد
است.
مدارک سوابق اجرایی شرکت
بسته به نوع پرونده ممکن است مدارکی مانند:
- قراردادهای خدمات مشاوره
- مستندات انجام کار
- تأییدیه کارفرما
- اطلاعات مالی قرارداد
- صورتوضعیت یا مدارک مرتبط با حقالزحمه
- مستندات خاتمه یا پیشرفت پروژه
مورد نیاز باشد.
مدارک ساختار مدیریتی و امکانات
ساختار سازمانی، امکانات دفتر، تجهیزات و سایر مؤلفههای پشتیبانی نیز در آییننامه بهعنوان بخشی از نظام امتیازدهی مطرح شدهاند.
مراحل اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
فرایند دریافت رتبه را میتوان در هشت مرحله اصلی خلاصه کرد. جزئیات هر مرحله در ادامه توضیح داده شده است.
مراحل اخذ رتبه مشاور ICT در یک نگاه
| مرحله | اقدام اصلی | نکته مهم |
|---|---|---|
| ۱ | بررسی وضعیت شرکت | قبل از هر تغییر هزینهزا انجام شود |
| ۲ | انتخاب تخصص | بر اساس شرح خدمات رسمی انتخاب شود |
| ۳ | محاسبه امتیاز مهندسان | رشته، سابقه و وضعیت اشتغال بررسی شود |
| ۴ | اصلاح ساختار در صورت نیاز | موضوع فعالیت و اعضای شرکت کنترل شوند |
| ۵ | تکمیل پرونده ساجات | اطلاعات دقیق و بدون مغایرت ثبت شود |
| ۶ | بارگذاری مستندات | مدارک خوانا و قابل استعلام باشند |
| ۷ | رفع نقص | دقیقاً مطابق ایراد اعلامی انجام شود |
| ۸ | صدور گواهینامه | اطلاعات رتبه و تخصص کنترل شود |
مرحله اول: ارزیابی اولیه شرکت
قبل از ورود به سامانه باید مشخص شود شرکت اساساً برای چه تخصص و چه پایهای شرایط مناسبتری دارد.
در این ارزیابی باید حداقل این موارد مشخص شوند:
- وضعیت ثبتی
- موضوع فعالیت
- اعضای هیئتمدیره
- مدیرعامل
- نیروهای امتیازآور
- رشته تحصیلی افراد
- سابقه افراد
- سوابق شرکت
- تخصص هدف
شروع پرونده بدون این بررسی معمولاً باعث اصلاحات متعدد در ادامه میشود.
مرحله دوم: انتخاب تخصص مناسب
نباید صرفاً به دلیل جذاب بودن عنوان «فناوری اطلاعات» تخصص طرحهای جامع ICT انتخاب شود.
شرح پروژههای واقعی شرکت باید با شرح خدمات رسمی تخصص مقایسه شود.
ممکن است فعالیت یک شرکت در واقع به تخصص انتقال، سوئیچینگ یا فضا و ماهواره نزدیکتر باشد.
مرحله سوم: بررسی امتیاز نیروها
مدارک تحصیلی و سوابق افراد باید با جدول تخصص تطبیق داده شوند.
در این مرحله مشخص میشود آیا ترکیب فعلی نیروها کافی است یا شرکت به تامین مهندس رتبه دار و امتیازآور واجد شرایط نیاز دارد.
مرحله چهارم: اصلاح ساختار شرکت در صورت نیاز
اگر موضوع فعالیت، اعضای شرکت یا اطلاعات رسمی با شرایط مورد نیاز سازگار نباشد، بهتر است اصلاحات ثبتی پیش از ارسال نهایی پرونده انجام شود.
مرحله پنجم: تشکیل و تکمیل پرونده در سامانه ساجات
سامانه جامع تشخیص صلاحیت عوامل نظام فنی و اجرایی یا ساجات بستر اصلی ثبت و بررسی درخواستهای مرتبط با تشخیص صلاحیت است و به پنجره ملی خدمات دولت نیز متصل شده است.
اطلاعات شرکت، مدیران، افراد امتیازآور و سوابق باید با دقت در سامانه وارد شوند.
مرحله ششم: بارگذاری و ثبت مستندات
مدارک باید خوانا، معتبر و منطبق با اطلاعات واردشده باشند.
اختلاف حتی در تاریخ، سمت فرد یا اطلاعات شرکت ممکن است نیاز به اصلاح ایجاد کند.
مرحله هفتم: بررسی پرونده
پرونده توسط مرجع مربوط بررسی میشود و در صورت مشاهده نقص یا مغایرت، ممکن است برای اصلاح بازگردانده شود.
پاسخ به نقص باید بر اساس موضوع اعلامشده انجام شود، نه با بارگذاری مجدد همان مدارک قبلی.
مرحله هشتم: صدور گواهینامه و کنترل اطلاعات
بعد از احراز شرایط، گواهینامه صلاحیت صادر میشود.
اطلاعات شرکتهای دارای صلاحیت و وضعیت گواهینامهها از طریق سامانه اطلاعات عوامل نظام فنی و اجرایی یا ساجار نیز قابل بررسی است.
اگر نمیدانید ترکیب فعلی اعضای شرکت، سوابق اجرایی و مهندسان شما برای کدام تخصص و پایه مناسب است، بررسی پرونده قبل از ثبت درخواست میتواند از تغییرات پرهزینه و رفتوبرگشتهای سامانه جلوگیری کند. برای بررسی شرایط اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات با نیک پارس از طریق 02191002696 اقدام کنید.
ساجات و ساجار چه تفاوتی دارند؟
این دو نام به دلیل شباهت زیاد معمولاً با یکدیگر اشتباه گرفته میشوند.
ساجات بیشتر با تشکیل، ثبت، ارسال و پیگیری پرونده تشخیص صلاحیت عوامل نظام فنی و اجرایی ارتباط دارد.
ساجار برای مشاهده و کنترل اطلاعات عوامل دارای صلاحیت و اطلاعات مرتبط با گواهینامهها مورد استفاده قرار میگیرد.
به بیان ساده:
ساجات = فرایند پرونده
ساجار = اطلاعات و استعلام وضعیت صلاحیت
مدت زمان دریافت رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات چقدر است؟
برای اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات نباید یک زمان قطعی و یکسان برای همه شرکتها اعلام کرد.
زمان رسیدگی تحت تأثیر عواملی مانند:
- کامل بودن مدارک
- وضعیت مهندسان امتیازآور
- ثبت تغییرات شرکت
- صحت سوابق
- تعداد نواقص پرونده
- نوع تخصص
- پایه درخواستی
- نیاز به بررسی سوابق اجرایی
قرار دارد.
شرکتی که پیش از ثبت درخواست تمام مدارک و امتیازات خود را ارزیابی کرده باشد، معمولاً مسیر منظمتری نسبت به شرکتی دارد که پس از ارسال پرونده تازه شروع به رفع مغایرتها میکند.
بنابراین هر ادعای «زمان صدور تضمینی» بدون بررسی پرونده باید با احتیاط ارزیابی شود.
هزینه اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
برای کل فرایند اخذ رتبه نمیتوان یک قیمت ثابت و معتبر برای تمام شرکتها اعلام کرد.
هزینه نهایی به وضعیت پرونده بستگی دارد.
مهمترین عوامل مؤثر عبارتاند از:
- پایه مورد درخواست
- تخصص مورد نظر
- وضعیت اعضای فعلی شرکت
- نیاز یا عدم نیاز به نیروی امتیازآور جدید
- نیاز به تغییر اعضای هیئتمدیره
- اصلاح موضوع فعالیت
- وضعیت سوابق اجرایی
- تعداد نواقص یا تغییرات مورد نیاز
- خدمات تخصصی تشکیل و پیگیری پرونده
اگر شرکت از ابتدا ترکیب نیروی انسانی مناسب داشته باشد، هزینه آن با شرکتی که باید ساختار کامل اعضا و سوابق خود را اصلاح کند یکسان نیست.
به همین دلیل اعلام هزینه قبل از بررسی مدارک ممکن است گمراهکننده باشد.
آیا برای پایه ۳ حتماً سابقه شرکت لازم است؟
این موضوع باید بر اساس جدول امتیازدهی تخصص، وضعیت نیروی انسانی و نوع پرونده بررسی شود.
یکی از اشتباهات رایج این است که شرایط پایه سه تمام رشتههای مشاور با یک فرمول ثابت توضیح داده شود.
ساختار امتیازدهی مشاوران متکی بر مجموعهای از عوامل است و بهتر است ابتدا امتیاز واقعی پرونده محاسبه شود.
ظرفیت ارجاع کار در رتبه مشاور چیست؟
یکی از مزایای عملی رتبه مشاور این است که سطح صلاحیت شرکت برای پذیرش پروژه را مشخص میکند.
در آییننامه، پایه با مواردی مانند:
- تعداد کار مجاز
- حداکثر کار مناسب
- سطح توان فنی مشاور
ارتباط دارد.
در نتیجه دریافت گرید بالاتر صرفاً جنبه اعتباری ندارد و میتواند بر دامنه پروژههایی که شرکت مجاز به پذیرش آنهاست اثر بگذارد.
البته این مفهوم را نباید دقیقاً با «ظرفیت مجاز پیمانکار» یکسان دانست؛ نظام ظرفیت در رتبه پیمانکاری قواعد خاص خود را دارد.
مزایای اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
امکان حضور حرفهایتر در پروژههای دولتی
در پروژههایی که داشتن صلاحیت سازمان برنامه و بودجه جزء الزامات ارجاع کار یا اسناد انتخاب مشاور است، وجود گواهینامه مرتبط اهمیت اساسی دارد.
افزایش اعتبار حقوقی و تخصصی شرکت
رتبه نشان میدهد صلاحیت شرکت صرفاً بر پایه ادعا یا رزومه تبلیغاتی مطرح نشده و تحت یک ساختار رسمی ارزیابی شده است.
امکان توسعه فعالیت مشاورهای
شرکتی که تاکنون بیشتر در بخش خصوصی یا اجرای پروژه فعال بوده است، با ایجاد ساختار مناسب میتواند وارد بخش طراحی، مطالعات و مشاوره تخصصی شود.
مسیر مشخص برای ارتقای شرکت
پایه سه پایان مسیر نیست.
با افزایش تجربه شرکت، تثبیت نیروهای متخصص و تکمیل شرایط میتوان برای ارتقای رتبه اقدام کرد.
استفاده در ارزیابی کارفرمایان
در بسیاری از فرآیندهای انتخاب مشاور، نوع تخصص و پایه شرکت یکی از اطلاعات مهم برای ارزیابی اولیه محسوب میشود.
البته داشتن رتبه بهتنهایی تضمینکننده برنده شدن در مناقصه یا انتخاب مشاور نیست.
محدودیتها و تعهدات بعد از اخذ رتبه
دریافت گواهینامه پایان مسئولیت شرکت نیست.
شرکت باید وضعیت احراز صلاحیت خود را حفظ کند.
مهمترین تعهدات شامل:
- حفظ افراد امتیازآور لازم
- اعلام تغییرات
- رعایت ظرفیت مجاز
- ارائه اطلاعات صحیح
- بهروزرسانی اطلاعات شرکت
- رعایت دستورالعملهای سازمان برنامه و بودجه
- اقدام بهموقع برای تمدید
- ثبت صحیح تغییر فرد امتیازآور
است.
پذیرش کار بیش از ظرفیت مجاز یا ارائه اطلاعات خلاف واقع نیز در آییننامه جزء موارد تخلف محسوب شده است.
تمدید رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
تمدید گواهینامه را نباید به روزهای پایانی اعتبار موکول کرد.
قبل از اقدام برای تمدید رتبه باید کنترل شود:
- آیا افراد امتیازآور قبلی همچنان در شرکت حضور دارند؟
- آیا سوابق شرکت بهروزرسانی شده است؟
- آیا مدیرعامل یا اعضای هیئتمدیره تغییر کردهاند؟
- آیا موضوع فعالیت تغییر کرده است؟
- آیا شرکت قرارداد جدید مرتبط دارد؟
- آیا همزمان شرایط ارتقای پایه ایجاد شده است؟
گاهی تمدید ساده بهترین تصمیم نیست و شرکت شرایط لازم برای تمدید و ارتقای رتبه را همزمان در اختیار دارد.
ارتقای رتبه از پایه ۳ به ۲ یا پایه ۲ به ۱
ارتقای گرید زمانی منطقی است که شرکت نسبت به زمان دریافت رتبه قبلی واقعاً رشد کرده باشد.
این رشد میتواند در حوزههای زیر ایجاد شده باشد:
- افزایش تجربه کاری شرکت
- اجرای پروژههای مرتبط
- تقویت نیروی انسانی
- افزایش سابقه افراد امتیازآور
- تثبیت ساختار مدیریتی
- توسعه امکانات تخصصی
- بهبود ارزیابی عملکرد
قبل از درخواست ارتقا باید امتیاز واقعی شرکت محاسبه شود؛ زیرا صرف گذشت چند سال از دریافت پایه قبلی، بهتنهایی به معنی استحقاق پایه بالاتر نیست.
اشتباهات رایج در اخذ گرید مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
انتخاب تخصص بر اساس نام شرکت
نام شرکت یا عنوان کلی «فناوری اطلاعات» ملاک انتخاب تخصص نیست.
شرح خدمات رسمی و سوابق واقعی شرکت باید مبنا قرار گیرد.
استفاده از مهندس نامتناسب با تخصص
داشتن مدرک مهندسی کامپیوتر یا برق بهتنهایی کافی نیست.
اولویت مدرک در هر تخصص متفاوت است.
اعتماد به عنوان «مهندس آماده رتبه»
قبل از هر توافق باید وضعیت فرد از نظر سابقه، اشتغال، شرکت قبلی و امکان امتیازآوری بررسی شود.
ارسال پرونده قبل از تکمیل تغییرات شرکت
اگر قرار است موضوع فعالیت، مدیرعامل یا اعضای هیئتمدیره تغییر کنند، بهتر است ترتیب اقدامات از ابتدا مشخص باشد.
اشتباه گرفتن رتبه انفورماتیک با گرید مشاور ICT
این اشتباه ممکن است شرکت را به سمت یک فرایند کاملاً متفاوت هدایت کند.
استفاده از قراردادهای غیرمرتبط بهعنوان سابقه
قرارداد فروش تجهیزات یا اجرای صرف ممکن است همان ارزش قراردادی را که یک پروژه واقعی خدمات مشاوره دارد ایجاد نکند.
خروج ناگهانی نیروی امتیازآور
شرکتی که تمام امتیاز خود را به یک فرد کلیدی وابسته کرده است باید برای ریسک خروج او برنامه داشته باشد.
اقدام در آستانه مناقصه
اگر شرکت برای یک مناقصه مشخص به گواهینامه نیاز دارد، آغاز فرایند چند روز قبل از مهلت ارائه اسناد تصمیم پرریسکی است.
چند نکته تخصصی قبل از تشکیل پرونده
بهتر است قبل از هر اقدامی یک ماتریس داخلی برای شرکت تهیه شود:
تخصص هدف ← رشته تحصیلی افراد ← سابقه افراد ← سابقه شرکت ← پایه قابل دستیابی
این روش خیلی سریع مشخص میکند ضعف اصلی پرونده در کدام قسمت است.
نکته دوم، بررسی آخرین اصلاحات جداول است. برای گروه ارتباطات و فناوری اطلاعات، اتکا به جداول بسیار قدیمی میتواند باعث انتخاب اشتباه رشته تحصیلی یا حتی نادیده گرفتن تخصص «فضا و ماهواره» شود.
نکته سوم، توجه به کیفیت سابقه است. یک قرارداد کاملاً منطبق با تخصص میتواند از نظر تشکیل سابقه حرفهای ارزشمندتر از مجموعهای از قراردادهای نامرتبط باشد.
و نکته چهارم اینکه تغییر نیروی انسانی باید بخشی از برنامه مدیریت رتبه شرکت باشد، نه اتفاقی که بعد از خروج مهندس درباره آن تصمیمگیری شود.
سوالات متداول درباره اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات
۱. مرجع صدور رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات کدام است؟
تشخیص صلاحیت مشاوران در چارچوب نظام فنی و اجرایی کشور توسط سازمان برنامه و بودجه کشور و ساختارهای مرتبط با آن انجام میشود.
۲. رتبههای مشاور ICT چند پایه دارند؟
در هر تخصص، پایههای سه، دو و یک وجود دارد و پایه یک بالاترین پایه محسوب میشود. در شرایط مشخص امکان احراز پایه نهایی گروه نیز وجود دارد.
۳. گروه ارتباطات و فناوری اطلاعات چند تخصص دارد؟
طبق اصلاحات جداول سال ۱۴۰۱، پنج تخصص شامل مکانیزاسیون شبکههای پستی، طرحهای جامع ارتباطات و فناوری اطلاعات، سوئیچینگ مخابراتی، انتقال و فضا و ماهواره در این گروه دیده میشود.
۴. آیا مهندسی کامپیوتر برای دریافت این رتبه مناسب است؟
بله، رشتههای کامپیوتر در چند تخصص این گروه دارای ضریب اولویت هستند؛ اما میزان اولویت بسته به تخصص و گرایش متفاوت است. باید جدول رشته تحصیلی تخصص مورد نظر بررسی شود.
۵. آیا مهندس ICT برای تمام تخصصهای این گروه قابل استفاده است؟
در جدول اصلاحشده، مهندسی فناوری ارتباطات و اطلاعات ICT از رشتههای بسیار مرتبط با تخصصهای این گروه است؛ اما احراز نهایی فقط بر اساس عنوان مدرک انجام نمیشود و سابقه و سایر شرایط فرد نیز بررسی میشود.
۶. آیا میتوان از مهندسی که در شرکت دیگری امتیازآور است استفاده کرد؟
اگر امتیاز فرد همزمان در شرکت دیگری مورد استفاده باشد، موضوع با محدودیتهای مقررات تشخیص صلاحیت مواجه میشود. وضعیت فرد باید قبل از معرفی بررسی شود.
۷. آیا رتبه مشاور ICT همان رتبه انفورماتیک است؟
خیر. این دو نظام صلاحیت جداگانه هستند و هدف، پایهها و حوزههای ارزیابی آنها یکسان نیست.
۸. آیا با دریافت پایه ۳ میتوان بلافاصله پایه ۲ گرفت؟
ارتقا زمانی امکانپذیر است که شرکت شرایط و امتیازات پایه بالاتر را احراز کند. صرف دریافت پایه سه یا گذشت زمان برای ارتقا کافی نیست.
۹. اگر مهندس امتیازآور از شرکت خارج شود چه اتفاقی میافتد؟
شرکت باید طبق ضوابط برای جایگزینی فرد اقدام کند. عدم جایگزینی فرد مناسب در مهلت مقرر میتواند وضعیت صلاحیت شرکت را تحت تأثیر قرار دهد.
۱۰. آیا داشتن رتبه باعث برنده شدن قطعی در مناقصه میشود؟
خیر. رتبه صلاحیت شرکت را اثبات میکند، اما انتخاب مشاور میتواند به شرایط فراخوان، ارزیابی کیفی، تجربه مرتبط، پیشنهاد فنی و سایر الزامات کارفرما وابسته باشد.
جمعبندی
اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات زمانی موفقیتآمیز است که شرکت از ابتدا سه موضوع را درست مدیریت کند: تخصص مناسب، نیروی انسانی واجد شرایط و سوابق قابل استناد.
ساختار جدید این گروه نسبت به سالهای گذشته گستردهتر شده و علاوه بر مخابرات و انتقال، حوزههایی مانند مراکز داده، تحلیل داده، شبکههای دسترسی، خدمات فضایی و ماهوارهای را نیز پوشش میدهد. بنابراین استفاده از اطلاعات قدیمی میتواند مسیر پرونده را از همان ابتدا اشتباه کند.
مدرک تحصیلی مهندسان، سابقه افراد، تجربه کاری شرکت، ساختار مدیریتی و پایداری نیروهای امتیازآور باید پیش از ارسال درخواست بررسی شوند. همچنین رتبه مشاور ICT نباید با رتبه انفورماتیک یا رتبه پیمانکاری اشتباه گرفته شود.
شماره تماس: 02191002696
نیک پارس میتواند پیش از تشکیل پرونده، وضعیت ثبتی شرکت، تخصص قابل درخواست، ترکیب مهندسان امتیازآور و امکان دریافت یا ارتقای گرید مشاور را بررسی کند تا فرایند رتبهبندی بر اساس شرایط واقعی شرکت برنامهریزی شود.
با کمک نیک پارس تونستیم مراحل اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات رو بدون سردرگمی انجام بدیم، ممنون از تیم شما.
نیک پارس توی روند اخذ رتبه مشاور ارتباطات و فناوری اطلاعات خیلی خوب کنارمون بود؛ از همکاری باهاتون راضی هستم.